Đến nội dung chính
Dược Liệu Việtdo dược sĩ biên soạn
Tìm kiếm

Thông tin tham khảo do dược sĩ biên soạn và đọc lại, có nguồn kiểm chứng, không thay thế tư vấn y tế trực tiếp.

Nhà thuốc & mua đúng

Nhà thuốc đạt chuẩn GPP là gì và người mua được lợi gì

Nhà thuốc đạt chuẩn GPP với dược sĩ đang tư vấn

Khi đi mua thuốc, chắc hẳn bạn đã từng thấy biển hiệu có dòng chữ nhà thuốc đạt chuẩn GPP. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ GPP là gì và tại sao nó quan trọng. Trong bài viết này, mình sẽ giúp bạn tìm hiểu chi tiết. Chúng ta sẽ cùng xem Thông tư 02/2018/TT-BYT quy định những gì. Bạn cũng sẽ biết cách tự kiểm tra một cơ sở uy tín để nhận được lợi ích hợp lý nhất.

Tiêu chuẩn GPP là gì và vì sao lại quan trọng?

GPP là cụm từ viết tắt của Good Pharmacy Practice. Nó có nghĩa là Thực hành tốt cơ sở bán lẻ thuốc. Đây là tiêu chuẩn do Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đề xướng. Tại nước ta, tiêu chuẩn này được Bộ Y tế áp dụng nghiêm ngặt nhằm đặt lợi ích của người bệnh lên đứng đầu danh sách. Một nhà thuốc đạt chuẩn GPP phải tuân thủ đúng các quy định của Thông tư 02/2018/TT-BYT.

Mục tiêu cốt lõi của GPP là đảm bảo chất lượng viên thuốc. Thuốc phải được bảo vệ tốt từ khâu nhập hàng đến khi đến tay bạn. GPP cũng đòi hỏi người dược sĩ phải tư vấn chính xác. Khi bạn bước vào một nhà thuốc chuẩn, bạn đang được pháp luật bảo vệ. Bạn sẽ không lo mua phải hàng kém chất lượng.

Sắp xếp và bảo quản thuốc tại nhà thuốc đạt chuẩn GPP
Sắp xếp và bảo quản thuốc tại nhà thuốc đạt chuẩn GPP

4 yêu cầu cốt lõi của một nhà thuốc đạt chuẩn GPP

Để được công nhận, một nhà thuốc phải đáp ứng rất nhiều tiêu chí. Dưới đây là 4 yêu cầu quan trọng nhất mà mình muốn chia sẻ.

1. Yêu cầu về nhân sự

Nhân sự là yếu tố quyết định chất lượng tư vấn y khoa. Người đứng tên cơ sở bắt buộc phải là dược sĩ đại học, có chứng chỉ hành nghề do Bộ Y tế cấp. Nhân viên trực tiếp bán thuốc cũng phải có bằng cấp chuyên môn. Dược sĩ là chuyên gia y tế, người trực tiếp tư vấn cho bạn. Bạn sẽ được giải thích rõ ràng về liều dùng và tác dụng phụ.

2. Yêu cầu về cơ sở vật chất

Nhà thuốc phải có diện tích tối thiểu là 10 mét vuông. Nơi bán thuốc phải luôn sạch sẽ, thoáng mát và có đủ ánh sáng. Các khu vực phải được phân chia rất rõ ràng. Các sản phẩm khác như mỹ phẩm, thiết bị y tế phải xếp riêng. Thực phẩm bảo vệ sức khoẻ cũng phải xếp ở một tủ biệt lập. Cần lưu ý, các thực phẩm bảo vệ sức khoẻ này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.

3. Yêu cầu về bảo quản thuốc

Thuốc phải được bảo quản ở điều kiện nhiệt độ phòng tiêu chuẩn. Mức nhiệt độ yêu cầu thường là dưới 30 độ C. Độ ẩm không khí trong phòng không được vượt quá mức 75%. Nhà thuốc phải trang bị máy điều hoà nhiệt độ hoạt động liên tục. Các loại thuốc đặc biệt phải giữ trong tủ lạnh. Nhiệt kế và ẩm kế phải được trang bị đầy đủ. Nếu bảo quản sai, thuốc có thể biến chất và sinh ra độc tính.

4. Hồ sơ và phần mềm quản lý

Hiện nay, nhà thuốc GPP phải có máy tính kết nối mạng. Họ bắt buộc phải dùng phần mềm quản lý để theo dõi thuốc. Phần mềm này giúp kiểm soát hạn dùng, nguồn gốc của từng lô hàng. Dữ liệu này được kết nối liên thông trực tiếp với cơ sở dữ liệu dược quốc gia. Điều này giúp ngăn chặn tình trạng tuồn thuốc giả vào thị trường.

Nhận biết nhà thuốc đạt chuẩn GPP từ bên ngoài
Nhận biết nhà thuốc đạt chuẩn GPP từ bên ngoài

Khác biệt giữa nhà thuốc đạt chuẩn GPP và quầy thuốc

Nhiều bạn vẫn hay gọi chung mọi nơi bán thuốc là tiệm thuốc. Tuy nhiên, hai cơ sở này có nhiều điểm khác biệt lớn. Dưới đây là bảng so sánh giúp bạn dễ hình dung.

Tiêu chí Nhà thuốc chuẩn GPP Quầy thuốc
Người phụ trách Dược sĩ đại học Dược sĩ trung học, cao đẳng
Vị trí hoạt động Được mở tại bất kỳ địa bàn nào Chủ yếu mở ở tuyến huyện, xã
Danh mục thuốc Bán tất cả các loại thuốc theo quy định Không được bán một số thuốc quản lý đặc biệt
Pha chế thuốc Được phép nếu đủ điều kiện cơ sở Hoàn toàn không được phép pha chế

Lợi ích thiết thực cho người bệnh khi chọn đúng nơi

Khi bạn lựa chọn đúng nhà thuốc, bạn nhận được nhiều lợi ích. Đầu tiên chính là sự an tâm về chất lượng. Bạn sẽ không lo mua nhầm thuốc giả. Tất cả sản phẩm đều có chứng từ rõ ràng. Lợi ích thứ hai là sự tối ưu về chi phí chữa bệnh. Dược sĩ sẽ tư vấn loại thuốc phù hợp nhất với bệnh của bạn. Họ hướng dẫn bạn cách dùng đúng liều để nhanh khỏi.

Cách người mua tự kiểm tra nhà thuốc đạt chuẩn GPP

Làm sao để biết bạn đang mua thuốc tại một cơ sở uy tín? Bạn có thể tự kiểm tra bằng vài cách đơn giản. Trước hết, hãy nhìn vào biển hiệu bên ngoài mặt tiền. Nhà thuốc chuẩn luôn ghi rõ thông tin người dược sĩ phụ trách, số giấy phép và thời gian hoạt động. Thứ hai, họ luôn niêm yết chứng nhận GPP tại nơi dễ nhìn.

Bạn cũng có thể quan sát cách dược sĩ làm việc hằng ngày. Dược sĩ luôn mặc áo blouse trắng, đeo biển tên ghi rõ chức danh. Mọi loại thuốc bạn mua đều được in hoá đơn đầy đủ. Hơn nữa, với xu hướng số hoá, nhiều cơ sở đã ứng dụng công nghệ mạnh mẽ. Một số nơi đầu tư công nghệ, từ hệ thống dữ liệu quốc gia cho đến việc làm website cho phòng khám nhà thuốc để người bệnh dễ dàng tra cứu thông tin trực tuyến.

Lưu ý: Không mua thuốc tại các cơ sở không có biển hiệu rõ ràng. Hãy tránh những nơi dược sĩ không tư vấn kỹ tình trạng bệnh.

Ai không nên dùng thuốc tự kê đơn

Dù mua tại nơi uy tín, không phải ai cũng tự mua thuốc uống được. Những nhóm người sau đây không tự ý dùng thuốc:

  • Phụ nữ có thai và cho con bú: Nhiều loại thuốc đi qua nhau thai hoặc sữa mẹ, gây hại cho thai nhi.
  • Trẻ em dưới 2 tuổi: Cơ thể trẻ chưa hoàn thiện, nguy cơ ngộ độc thuốc rất cao.
  • Người có bệnh nền mạn tính: Ví dụ như bệnh suy gan, suy thận, hoặc tiểu đường.
  • Người có tiền sử dị ứng thuốc: Cần khai báo rõ với dược sĩ trước khi mua.

Khi nào phải đi khám?

Thuốc tự mua chỉ giúp bạn giảm các triệu chứng nhẹ và tạm thời. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, bạn bắt buộc phải đến bệnh viện kiểm tra ngay.

  • Sốt cao trên 39 độ C liên tục, không hạ dù đã uống thuốc.
  • Có cảm giác khó thở, đau tức ngực, hoặc xuất hiện cơn co giật.
  • Các triệu chứng bệnh kéo dài hơn 3 ngày không thuyên giảm.
  • Bị phát ban, sưng phù mặt ngay sau khi uống thuốc.

Đọc thêm:

Hỏi dược sĩ

1. Tôi có thể mua thuốc kháng sinh tại nhà thuốc GPP mà không cần đơn không?

Quy định bắt buộc bạn phải có đơn của bác sĩ mới được mua. Việc này giúp ngăn chặn tình trạng kháng thuốc kháng sinh nguy hiểm.

2. Dược sĩ có thể thay thế thuốc trong đơn của bác sĩ không?

Dược sĩ đại học có thể đề xuất thay thế bằng một thuốc khác. Thuốc đó phải cùng hoạt chất, cùng đường dùng và hàm lượng. Tuy nhiên, họ phải hỏi ý kiến bạn trước khi đổi.

3. Tôi có thể trả lại thuốc đã mua nếu bệnh đã khỏi không?

Hầu hết các nơi uy tín đều không nhận lại thuốc đã bán cho khách. Điều này nhằm đảm bảo chất lượng bảo quản cực kỳ nghiêm ngặt. Bạn nên mua đúng số lượng theo tư vấn để tiết kiệm chi phí.

Nguồn tham khảo

  1. Thông tư 02/2018/TT-BYT quy định về Thực hành tốt cơ sở bán lẻ thuốc
  2. WHO Guidelines on Good Pharmacy Practice
  3. Cổng thông tin điện tử Cục Quản lý Dược
DS. Lê Thu Hà

DS. Lê Thu Hà

Dược sĩ biên tập

Dược sĩ đại học, 12 năm đứng quầy tại hai nhà thuốc đạt chuẩn GPP ở quận Đống Đa và Cầu Giấy, Hà Nội; 3 năm phụ trách tư vấn dùng thuốc cho khách hàng lớn tuổi. Trên trang, chị phụ trách bài về cách dùng thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khoẻ, vitamin và tương tác thường gặp; đồng thời đọc lại các bài dược liệu trước khi đăng. Chị không nhận tư vấn cá nhân qua trang.