Uống vitamin tổng hợp khi nào là đúng và ai thật sự cần
Nhiều người đứng quầy thường hỏi mình: “uống vitamin tổng hợp khi nào thì tốt, uống sáng hay tối?”. Có một sự thật là không phải ai cũng cần dùng loại viên uống này. Nếu bạn ăn uống đủ chất và khỏe mạnh, thức ăn hàng ngày đã cung cấp đủ. Nhưng nếu bạn thuộc nhóm cần bổ sung, uống đúng cách sẽ giúp cơ thể hấp thu tối đa.
1. Uống vitamin tổng hợp khi nào là hợp lý?
Thời điểm uống quyết định rất nhiều đến việc cơ thể hấp thu dưỡng chất. Đa số các loại viên tổng hợp chứa cả vitamin tan trong nước và tan trong dầu. Vì vậy, câu trả lời hợp lý nhất cho việc uống vitamin tổng hợp khi nào là uống ngay sau bữa ăn. Bữa ăn đó nên có chứa một chút chất béo.
Uống sau bữa ăn có chất béo
Các vitamin như A, D, E và K chỉ tan trong dầu. Nếu bạn uống lúc bụng đói, chúng sẽ trôi qua đường tiêu hóa. Cơ thể bạn sẽ không hấp thu được bao nhiêu. Mình từng gặp một bác lớn tuổi, ngày nào cũng uống viên bổ sung nhưng đi xét nghiệm vẫn thiếu vitamin D. Hỏi ra mới biết bác luôn uống ngay khi vừa ngủ dậy, lúc bụng trống rỗng. Bữa ăn lý tưởng để uống cùng nên có chút dầu ăn, bơ, hoặc thịt cá có mỡ.
Chú ý thời gian cách ly sắt và canxi
Một điểm rất quan trọng nhưng ít người để ý là sự tương tác. Sắt và canxi thường cạnh tranh nhau khi hấp thu. Nếu viên uống của bạn có chứa sắt, đừng uống chung với sữa. Cũng không nên uống cùng viên bổ sung canxi. Canxi sẽ ức chế quá trình hấp thu sắt vào cơ thể. Bạn nên uống chúng cách nhau ít nhất 2 giờ đồng hồ.
Buổi sáng hay buổi tối thì tốt hơn?
Vitamin nhóm B thường giúp chuyển hóa năng lượng. Chúng có thể làm bạn tỉnh táo hơn. Do đó, bạn nên uống vào buổi sáng hoặc buổi trưa. Tránh uống vitamin nhóm B vào buổi tối vì có thể gây khó ngủ. Còn với magie, uống vào buổi tối lại giúp cơ bắp thư giãn. Bạn cần đọc kỹ thành phần trên nhãn để quyết định giờ uống.
2. Ai thật sự cần dùng vitamin tổng hợp?
Nhiều người nghĩ cứ thấy mệt mỏi là cần uống thêm vitamin. Tuy nhiên, các bằng chứng lớn từ y khoa chỉ ra điều ngược lại. Người khỏe mạnh, có chế độ ăn uống đa dạng thì hoàn toàn không cần. Việc bổ sung vô tội vạ đôi khi mang lại tác dụng ngược. Dưới đây là những nhóm người thực sự cần:
- Phụ nữ mang thai và chuẩn bị mang thai: Nhóm này rất cần axit folic để ngừa dị tật ống thần kinh. Họ cũng cần thêm sắt để tạo máu cho thai nhi.
- Người ăn chay trường: Chế độ ăn này thường thiếu hụt vitamin B12. Lý do là vi chất này hầu như chỉ có trong thức ăn nguồn gốc động vật.
- Người lớn tuổi: Theo thời gian, khả năng tiêu hóa và hấp thu dưỡng chất kém đi. Họ đặc biệt dễ thiếu hụt vitamin B12 và vitamin D.
- Người sau phẫu thuật hoặc mắc bệnh tiêu hóa: Các bệnh lý ở dạ dày hoặc ruột làm giảm khả năng hấp thu. Nhóm này cần bổ sung theo đúng chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.
Lưu ý chung: Bất kỳ sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khoẻ nào cũng không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
3. Ngưỡng độc của vitamin A và D
Nhiều bạn nghĩ vitamin là chất bổ nên cứ uống càng nhiều càng tốt. Suy nghĩ này cực kỳ nguy hiểm. Các vitamin tan trong dầu như A, D, E, K khó đào thải hơn. Chúng có thể tích tụ trong gan và mô mỡ. Dùng quá liều kéo dài sẽ gây ngộ độc.
| Loại Vitamin | Mức an toàn hàng ngày (RDA) | Dấu hiệu ngộ độc khi dùng quá liều |
|---|---|---|
| Vitamin A | 700 – 900 mcg (người trưởng thành) | Đau đầu, mờ mắt, buồn nôn, đau xương khớp, tổn thương gan. |
| Vitamin D | 15 – 20 mcg hoặc 600 – 800 IU | Tăng canxi trong máu, hình thành sỏi thận, nhịp tim bất thường. |
| Vitamin E | 15 mg (người trưởng thành) | Mệt mỏi, yếu cơ, tăng nguy cơ chảy máu, đột quỵ. |
Đừng bao giờ tự ý tăng liều. Đôi khi bạn có thể mua hàng ở các trang web trên mạng. Tuy nhiên với sức khỏe, bạn phải cảnh giác với thông tin phóng đại. Hãy luôn tuân thủ liều lượng trên nhãn hoặc hướng dẫn của bác sĩ.
Nếu bạn có kinh doanh, bạn sẽ hiểu tầm quan trọng của thiết kế website doanh nghiệp uy tín.
4. Ai không nên dùng
Dù có mang nhãn mác bổ dưỡng, không phải ai cũng uống được an toàn. Những nhóm người sau đây tuyệt đối không tự ý dùng:
Người đang dùng thuốc chống đông máu (như warfarin) không được tự ý uống viên có chứa vitamin K. Vitamin K làm giảm tác dụng của thuốc chống đông. Điều này có thể gây hình thành cục máu đông cực kỳ nguy hiểm tới tính mạng.
- Bệnh nhân ung thư đang trong giai đoạn hóa trị hoặc xạ trị. Các chất chống oxy hóa liều cao có thể cản trở tác dụng của phác đồ điều trị.
- Người có tiền sử bị sỏi thận canxi. Họ không nên tự ý uống loại có hàm lượng lớn canxi và vitamin C liều cao.
- Người nghiện hút thuốc lá. Việc bổ sung nhiều vitamin A dưới dạng beta-carotene có thể làm tăng rủi ro mắc ung thư phổi.
5. Tương tác với thuốc tây cần lưu ý
Sự tương tác giữa vitamin và thuốc tây xảy ra rất phổ biến. Nhiều người không để ý vấn đề này nên thuốc bị giảm tác dụng.
- Thuốc điều trị tuyến giáp: Canxi và sắt có thể làm giảm khả năng hấp thu của thuốc levothyroxine. Bạn phải uống cách nhau ít nhất 4 giờ.
- Kháng sinh: Nhóm tetracycline và fluoroquinolone bị giảm hiệu quả nghiêm trọng nếu dùng chung với canxi, sắt hoặc magie.
- Thuốc lợi tiểu: Một số loại làm tăng đào thải kali, số khác lại giữ lại kali. Bạn cần hỏi bác sĩ nếu viên uống có chứa kali.
6. Khi nào phải đi khám
Nếu bạn uống vi chất để tự chữa một triệu chứng nào đó nhưng không đỡ, hãy cẩn thận. Rất có thể bạn đã mắc bệnh thực thể chứ không phải do thiếu chất đơn thuần.
- Cơ thể mệt mỏi rã rời kéo dài hơn 2 tuần không rõ nguyên nhân.
- Có biểu hiện buồn nôn, đau đầu dữ dội, mờ mắt kéo dài. Nhất là sau khi bạn tự ý uống vitamin liều cao liên tục nhiều ngày.
- Xuất hiện tê bì chân tay, sụt cân nhanh chóng không giải thích được.
- Da xanh xao, niêm mạc nhợt nhạt dù đã bổ sung sắt.
7. Mua và bảo quản đúng cách
Bạn nên mua sản phẩm tại các nhà thuốc lớn và uy tín. Hãy tập thói quen đọc kỹ bảng thành phần. Điều này giúp bạn không bị nạp trùng lặp quá liều một vi chất nếu đang uống nhiều loại cùng lúc.
Về cách bảo quản, bạn nên để lọ ở nơi khô ráo, nhiệt độ phòng, thoáng mát. Tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp vào vỏ hộp. Tuyệt đối không để lọ trong phòng tắm hoặc gần bồn rửa. Hơi ẩm cao sẽ dễ làm mốc, hỏng hoặc thay đổi chất lượng viên uống.
Đọc thêm:
Hỏi dược sĩ
Uống lúc bụng đói hoàn toàn có sao không?
Uống lúc bụng đói dễ gây cồn cào, buồn nôn, khó chịu cho dạ dày. Đồng thời, nhóm vi chất tan trong dầu sẽ trôi tuột đi, không được hấp thu. Bạn nên uống sau khi ăn một lúc để dạ dày tiêu hoá tốt hơn.
Đang dùng thuốc huyết áp có tự uống được không?
Thuốc huyết áp có nhiều nhóm khác nhau. Một số vi chất có thể tương tác làm thay đổi nồng độ thuốc trong máu. Bạn nên ghi lại tên các loại đang dùng và đưa cho bác sĩ hoặc dược sĩ xem trước khi tự mua.
Nam giới và nữ giới có dùng chung một loại được không?
Nhu cầu vi chất của nam và nữ khác biệt khá nhiều. Nữ giới trong độ tuổi sinh đẻ cần lượng sắt cao hơn hẳn nam giới. Ngược lại, kẽm lại rất quan trọng cho nam. Do đó, bạn nên chọn sản phẩm thiết kế riêng phù hợp theo giới tính và độ tuổi của mình.
